Sa isang bukas na liham, binigyan ni Jens NapãtôK’ (Naleraq), miyembro ng Inatsisartut, ang Naalakkersuisut ng sampung araw upang magbigay ng pampublikong tugon hinggil sa kakulangan ng suplay ng mga kalakal sa Hilagang Greenland, sa mga nayon, at sa mga liblib na distrito.
Hindi katanggap-tanggap ang kakulangan sa suplay ng mga bilihin sa Hilagang Greenland, sa mga nayon, at sa mga liblib na distrito. Sa Upernavik, nakararanas kami ng matinding kakulangan sa mga bilihin, at partikular na problematiko ang suplay ng prutas at gulay. Nakakaapekto ito sa pang-araw-araw na buhay ng mga residente at sa kakayahan ng mga pamilya na maghain ng wasto at iba’t ibang pagkain sa hapag-kainan, sabi ni Jens NapãtôK’.
“Gaano katagal sa tingin ng Naalakkersuisut dapat tiisin ito ng mga mamamayan? At sino ang mananagot sa pagtiyak na malulutas ang sitwasyon?” tanong niya.
– Nakatira tayo sa isang bansa na may malalawak na distansya at mahihirap na kondisyon sa transportasyon. Alam natin iyan. Kaya nga dapat planuhin nang maayos ang suplay, at dapat may nakahandang contingency plan kapag may mga problema. Hindi dapat maging permanenteng dahilan ang panahon at heograpiya para sa paulit-ulit na kakulangan sa mga kalakal, sabi ni Jens NapãtôK’.
– Ang mga residente ng Upernavik, ng mga nayon, at ng iba pang malalayong lugar ay may parehong karapatan sa matatag at maaasahang suplay ng mga bilihin gaya ng ibang bahagi ng populasyon. Hindi dapat maging batayan ang aming tirahan kung makakabili kami ng mga pangunahing bilihin o makakakuha ng sariwang prutas at gulay. Hindi sapat na pag-usapan lamang ang kalusugan at mas mabuting kalagayan ng pamumuhay kung hindi makuha ng mga pamilya ang mga paninda na nagpapasakatuparan nito sa kanilang araw-araw na buhay, sabi niya.
– Hindi dapat ipasa-pasa ang pananagutan sa pagitan ng mga tindahan, tagapagtustos, tagapaghatid, at Naalakkersuisut. Ang mga responsable sa pang-araw-araw na suplay ay dapat panagutin sa kanilang mga tungkulin. Ngunit may pampulitikang responsibilidad ang Naalakkersuisut na manghimasok kapag nabigo ang kadena ng suplay. Kung mananatiling pasibo ang Naalakkersuisut sa harap ng patuloy na mga problema, ang pagiging pasibo ay katumbas ng pagtanggap sa sitwasyon. Hindi ko iyon tatanggapin, sabi ni Jens NapãtôK’.
Apat na Kinakailangan
Sa liham, hinihiling niya na magbigay ang Naalakkersuisut ng malinaw na mga sagot at gumawa ng konkretong aksyon:
- Isang paliwanag sa mga problema: Bakit napakakulang ng suplay ng mga kalakal sa Upernavik at sa iba pang apektadong bayan at pamayanan? Saan nagkakakulang ang pagpaplano, at sino ang may pananagutan?
- Isang planong pang-emergency upang tugunan ang kakulangan sa mga paninda: Ano ang kasalukuyang ginagawa upang matiyak ang pagkakaroon ng mga pangunahing bilihin at mapabuti ang akses sa mga prutas at gulay?
- Isang Napapanatiling Plano sa Suplay: Paano titiyakin ng Naalakkersuisut ang mas matatag na suplay, mas mahusay na kalidad ng produkto, at pagpaplano para sa emerhensiya sakaling magkaroon ng pagkaantala?
- Malinaw na impormasyon para sa mga mamamayan: Kailangan malaman ng mga mamamayan kung aling mga kalakal ang kulang, kailan inaasahang darating ang bagong suplay, at kung ano ang ginagawa upang lutasin ang mga problema.
Ayon sa liham, dapat isama sa tugon ang isang tiyak na iskedyul at isang malinaw na pagtatalaga ng pananagutan.
– Hindi sapat ang mga pangako lamang na binabantayan ang sitwasyon. Kailangan makita ng mga mamamayan ang pag-unlad sa mga estante ng kanilang lokal na tindahan. Kung hindi gampanan ng mga responsable sa supply chain ang kanilang tungkulin, dapat igiit ng Naalakkersuisut ang aksyon. Kung hindi tumugon ang Naalakkersuisut, dapat panagutin ang Naalakkersuisut mismo sa kawalan ng aksyon nito, aniya.
“Ang mga residente ng Hilagang Greenland, ng mga nayon, at ng mga liblib na distrito ay dapat makasiguro na seryosohin ang kanilang mga problema. Nananawagan kami ng isang maayos na supply chain—at ng isang pamahalaan na mananagot kapag ito ay nabigo,” sabi ni Jens NapãtôK’.
